STYLE SHEET
GLOBAL CSS
COLORS
ANIMATIONS
MEDIA QUERY

Hoeveel eiwitten per dag heb je nodig om spieren op te bouwen?

Eiwitten zijn een van de belangrijkste bouwstoffen voor je lichaam. Samen met krachttraining spelen ze een belangrijke rol bij het behouden en opbouwen van spiermassa. Maar hoeveel eiwitten heb je eigenlijk dagelijks nodig om spieren op te bouwen? Is gewone voeding voldoende of heb je ook eiwitshakes nodig? En verandert je eiwitbehoefte als je wilt afvallen of ouder wordt?

In dit artikel bespreken we wat wetenschappelijk onderzoek zegt over de eiwitbehoefte bij krachttraining en gewichtsverlies, hoe je je dagelijkse eiwitbehoefte kunt berekenen en welke voedingsmiddelen je helpen om voldoende eiwitten binnen te krijgen.

Bord met zalm en eiwitrijke voedingsmiddelen
Op deze pagina

Eiwitten zijn belangrijk voor spieropbouw

Wanneer je aan krachttraining doet, ontstaan er microscopisch kleine scheurtjes in je spierweefsel. Tijdens het herstel hiervan worden je spieren groter en sterker.

Eiwitten leveren de aminozuren die nodig zijn om dit proces, ook wel spiereiwitsynthese genoemd, goed te laten verlopen.

Dagelijks voldoende eiwitten binnenkrijgen is daarom belangrijk voor zowel spierherstel als spiergroei.

Onderzoek laat zien dat een hogere eiwitinname in combinatie met krachttraining leidt tot meer spiergroei en een grotere toename in spierkracht dan een lagere eiwitinname (1,2).

Hoeveel eiwit per kilo lichaamsgewicht heb je dagelijks nodig?

Je eiwitbehoefte hangt af van verschillende factoren, waaronder je lichaamsgewicht, leeftijd, hoeveel je beweegt en of je spieren wilt opbouwen, je huidige spiermassa wilt behouden of wilt afvallen. 

De dagelijkse eiwitbehoefte wordt meestal uitgedrukt in gram eiwit per kilogram lichaamsgewicht per dag (g/kg/dag).

Voor gezonde volwassenen van 18 tot 65 jaar die niet regelmatig sporten, is de aanbevolen hoeveelheid ongeveer 0,83 gram eiwit per kilogram lichaamsgewicht per dag. Een andere richtlijn is om 10 tot 20% van je dagelijkse calorie-inname uit eiwitten te halen (3).

Als je 80 kg weegt en dagelijks 2.500 kcal eet, komt 10 tot 20% van je calorie-inname neer op ongeveer 63 tot 125 gram eiwit per dag. 

Het is wel belangrijk om onderscheid te maken tussen de hoeveelheid eiwitten die je lichaam nodig heeft voor de basisfuncties en de hoeveelheid die gunstig kan zijn als je regelmatig aan krachttraining doet.

Ouderen hebben meer eiwitten nodig

Vanaf ongeveer 65 jaar reageren je spieren minder sterk op het spieropbouwende effect van eiwitten. Dit verschijnsel wordt anabole resistentie genoemd.

Dat betekent dat dezelfde hoeveelheid eiwitten de spiereiwitsynthese minder sterk stimuleert. 

Als je ouder bent dan 65 jaar, kan een dagelijkse eiwitinname van ongeveer 1 tot 1,2 gram per kilogram lichaamsgewicht een goede richtlijn zijn.

Bij ziekte, periodes van verminderde eetlust, revalidatie of gewichtsverlies kan de behoefte stijgen tot ongeveer 1,5 gram per kilogram lichaamsgewicht per dag. De juiste hoeveelheid moet dan mogelijk worden afgestemd op je persoonlijke situatie (4). 

Eiwitten zijn echter maar één deel van het geheel. Regelmatige krachttraining helpt je spieren om hun kracht en functie te behouden, terwijl eiwitten de bouwstoffen leveren die je lichaam nodig heeft.

Samen kunnen ze helpen om spiermassa te behouden, dagelijkse activiteiten gemakkelijker uit te voeren en actief te blijven naarmate je ouder wordt.

Hoeveel eiwitten heb je nodig voor maximale spiergroei?

Er is een verschil tussen voldoende eiwitten binnenkrijgen om aan de basisbehoefte van je lichaam te voldoen en je eiwitinname optimaliseren voor een specifiek doel.

Als je regelmatig sport en spieren wilt opbouwen, sterker wilt worden en je lichaamssamenstelling wilt verbeteren, wordt een aanzienlijk hogere eiwitinname aanbevolen. 

Wanneer je te weinig eiwitten binnenkrijgt, loop je mogelijk juist het risico om spiermassa te verliezen.

De International Society of Sports Nutrition (ISSN) adviseert daarom mensen die aan krachttraining doen en spieren willen opbouwen om dagelijks tussen de 1,4 en 2 gram eiwit per kilogram lichaamsgewicht te eten (1).

Een uitgebreide meta-analyse van 49 onderzoeken met bijna 1.900 deelnemers liet zien dat een hogere eiwitinname in combinatie met krachttraining kan bijdragen aan een grotere toename van spiermassa en kracht.

Onderzoekers ontdekten dat de voordelen voor de vetvrije massa toenamen tot ongeveer 1,6 gram eiwit per kilogram lichaamsgewicht per dag. Boven deze hoeveelheid leverde extra eiwit steeds minder aanvullende voordelen op voor spiergroei (2). 

Daarnaast berekenden de onderzoekers een bovengrens van ongeveer 2,2 gram eiwit per kilogram lichaamsgewicht per dag.

Dit getal is afkomstig uit een statistische berekening met een betrouwbaarheidsinterval van 95%. Daarbij vormt 2,2 gram de bovengrens en ligt 97,5% van de geschatte verdeling onder deze waarde. 

Dat betekent echter niet dat 97,5% van de mensen die sporten precies deze hoeveelheid eiwit nodig heeft (2). 

Als je aan krachttraining doet, is 1,6 tot 2,2 gram eiwit per kilogram lichaamsgewicht per dag een goede richtlijn. 

De meeste mensen kunnen met ongeveer 1,6 gram per kilogram lichaamsgewicht per dag goede resultaten behalen op het gebied van spiergroei. Een hogere inname kan relevant zijn als je vaak traint of minder calorieën binnenkrijgt dan je verbruikt. 

Hoeveel eiwitten jij precies nodig hebt, hangt ook af van je persoonlijke situatie en doelen.

Heb je meer eiwitten nodig als je wilt afvallen?

Wanneer je wilt afvallen, bestaat er een groter risico dat je naast vet ook spiermassa verliest. 

Een hogere eiwitinname van ongeveer 1,4 tot 2,2 gram per kilogram lichaamsgewicht per dag kan, in combinatie met krachttraining, helpen om spiermassa te behouden en op te bouwen en een gezonde lichaamssamenstelling te ondersteunen. 

Eiwitten zijn bovendien de voedingsstoffen die per calorie het sterkste verzadigende effect hebben. Ze geven over het algemeen een voller gevoel dan vetten en koolhydraten. Dat kan het gemakkelijker maken om je gewicht onder controle te houden.

Je lichaam verbruikt ook meer energie om eiwitten af te breken en te verwerken dan bij vetten en koolhydraten. Dit wordt het thermische effect van voeding genoemd.

Het verschil is echter relatief klein en betekent niet dat eiwitten op zichzelf voor gewichtsverlies zorgen.

In combinatie met regelmatige krachttraining kan voldoende eiwit je wel helpen om spiermassa te behouden terwijl je afvalt.

Voor mensen met overgewicht of obesitas kunnen aanbevelingen op basis van het huidige lichaamsgewicht leiden tot onnodig hoge eiwitdoelen. Dat komt doordat bij een hoger lichaamsgewicht een groter deel van het gewicht uit vetmassa kan bestaan in plaats van spiermassa. 

Daarom moet de eiwitbehoefte vaak op een andere manier worden berekend en persoonlijk worden afgestemd.

Een te hoge eiwitinname kan het bovendien moeilijker maken om voldoende andere belangrijke voedingsstoffen binnen te krijgen. Tegelijkertijd laat onderzoek zien dat te weinig eiwitten het risico op spierverlies tijdens het afvallen kan vergroten.

Uit een systematische review en meta-analyse bleek dat een eiwitinname van minder dan 1 gram per kilogram lichaamsgewicht per dag bij mensen met overgewicht of obesitas samenhing met meer verlies van spiermassa. 

Een inname van ongeveer 1,3 gram eiwit per kilogram lichaamsgewicht per dag werd daarentegen in verband gebracht met een beter behoud van spiermassa (5).

Bij Yazen gebruiken we daarom je streefgewicht als uitgangspunt om je eiwitbehoefte te berekenen.

Een veelgebruikte richtlijn is ongeveer 1,5 tot 2 gram eiwit per kilogram streefgewicht per dag.

Met begeleiding van een diëtist en persoonlijke coach wordt deze aanbeveling afgestemd op jouw behoeften, hoeveel je beweegt en je gezondheidsdoelen.

Zo wordt het makkelijker om voldoende eiwitten binnen te krijgen op een manier die bij jou past.

Hoe bereken je je dagelijkse eiwitbehoefte? 

Je kunt je eiwitbehoefte eenvoudig berekenen door je lichaamsgewicht te vermenigvuldigen met de aanbevolen hoeveelheid eiwit per kilogram lichaamsgewicht, afgestemd op je behoeften en doelen.

De formule is:

Lichaamsgewicht (kg) × eiwitbehoefte (g/kg) = gram eiwit per dag.

Voorbeeld: je weegt 80 kg en streeft naar 1,6 gram eiwit per kilogram lichaamsgewicht. De berekening ziet er zo uit:

80 × 1,6 = 128 gram eiwit per dag.

Als je overgewicht of obesitas hebt en wilt afvallen, kan het geschikter zijn om je streefgewicht te gebruiken, met een persoonlijke aanpassing waar nodig.

Tip: wil je weten hoeveel eiwitten je dagelijks binnenkrijgt? Houd dan eens een paar dagen bij wat je allemaal eet en drinkt.

Effectief spieren opbouwen: training, herstel en eiwitten

Je kunt nog zoveel eiwitten eten, maar zonder de juiste training krijgen je spieren niet dezelfde prikkel om te groeien.

Krachttraining is essentieel om je spieren te stimuleren zich aan te passen en sterker te worden. Eiwitten leveren daarbij de bouwstoffen die je lichaam nodig heeft om spierweefsel te herstellen en op te bouwen.

Voor het beste resultaat is daarom een combinatie van drie factoren belangrijk:

  • progressieve krachttraining 
  • voldoende eiwitten en calorieën
  • herstel en slaap

Progressieve krachttraining betekent dat je je trainingen geleidelijk uitdagender maakt, bijvoorbeeld door zwaardere gewichten te gebruiken, meer herhalingen te doen of extra sets toe te voegen naarmate je sterker wordt. 

Een goed uitgangspunt is om de belangrijkste spiergroepen in je lichaam minstens twee keer per week te trainen, bijvoorbeeld met squats, roeioefeningen en verschillende duwoefeningen.

Vergeet ook niet dat je spieren tijd nodig hebben om te herstellen tussen de trainingen.

Door regelmatige krachttraining te combineren met voldoende eiwitten, voedzame voeding en rust, geef je je lichaam betere omstandigheden om op de lange termijn spiermassa op te bouwen en sterker te worden.

Moet je direct na het sporten eiwitten eten? 

Eiwittiming gaat over het moment waarop je eiwitten eet in verhouding tot je training.

Maakt het bijvoorbeeld verschil voor spiergroei of je eiwitten vóór, direct na of enkele uren na het sporten binnenkrijgt? 

Jarenlang werd gedacht dat je direct na het sporten eiwitten moest eten om zoveel mogelijk spiermassa op te bouwen. Dit zou moeten gebeuren tijdens het zogenaamde anabole venster. 

Recenter onderzoek laat echter zien dat dit tijdsvenster aanzienlijk langer is dan vroeger werd gedacht.

Na krachttraining blijven je spieren nog enkele uren, mogelijk zelfs tot 24 uur, gevoelig voor eiwitinname (6). 

Je hoeft dus dus niet meteen een eiwitshake te drinken na je training.

Een meta-analyse van meer dan 20 onderzoeken liet zien dat de voordelen van eiwitinname vlak voor of na het sporten niet langer aantoonbaar waren wanneer onderzoekers rekening hielden met de totale dagelijkse eiwitinname van de deelnemers (7). 

Als je spieren wilt opbouwen, is het daarom belangrijker om gedurende de hele dag voldoende eiwitten binnen te krijgen dan om binnen een bepaalde tijd na het sporten een eiwitshake te drinken.

Je eiwitinname over meerdere maaltijden verdelen kan een praktische manier zijn om aan je dagelijkse behoefte te voldoen.

Een eiwitrijke maaltijd rondom je training kan nog steeds gunstig zijn, vooral als het al enkele uren geleden is dat je voor het laatst hebt gegeten. 

Eiwitrijke voedingsmiddelen: de beste bronnen voor spieropbouw

De meeste voedingsmiddelen bevatten eiwitten, maar de hoeveelheid en kwaliteit verschillen.

Goede eiwitbronnen voor spieropbouw zijn onder andere:

  • Dierlijke eiwitten: kip, kalkoen, rundvlees, vis, eieren en zuivelproducten zoals kwark, yoghurt en hüttenkäse bevatten volwaardige eiwitten van hoge kwaliteit. Dat betekent dat ze alle essentiële aminozuren in voldoende hoeveelheden bevatten.
  • Plantaardige eiwitten: bonen, linzen, kikkererwten, granen, noten, zaden en producten op basis van soja, zoals tofu, tempeh en sojagehakt. De meeste plantaardige eiwitten hebben een iets lagere eiwitkwaliteit dan dierlijke eiwitten, met uitzondering van soja en quinoa. Dat komt doordat ze minder van een of meerdere essentiële aminozuren bevatten.

Dit is meestal geen probleem, vooral als je gevarieerd eet en gedurende de hele dag voldoende eiwitten binnenkrijgt. Aminozuren uit verschillende eiwitbronnen kunnen elkaar namelijk aanvullen.

Onderzoek laat zien dat een eetpatroon met plantaardige eiwitbronnen vergelijkbare resultaten voor spiergroei en kracht kan opleveren als een eetpatroon met dierlijke eiwitten (6).

Tips om meer eiwitten te eten

Een eenvoudige manier om meer eiwitten binnen te krijgen, is door ervoor te zorgen dat elke maaltijd een eiwitrijke component bevat, zoals kip, vis, eieren, kwark of peulvruchten.

Probeer bijvoorbeeld eens pasta van bonen of linzen als eiwitrijk alternatief. Je kunt ook bonen en linzen toevoegen aan rijst of andere graanproducten.

Tussendoortjes zijn eveneens een goed moment om extra eiwitten binnen te krijgen.

Hüttenkäse, Griekse yoghurt, eieren, eiwitpudding of edamamebonen zijn handige opties.

Door je eiwitinname over de dag te verdelen en te streven naar ongeveer 20 tot 40 gram eiwit per eetmoment, wordt het makkelijker om aan je dagelijkse eiwitbehoefte te voldoen.

Eiwitsupplementen: een praktische aanvulling

Voor de meeste mensen is het goed mogelijk om voldoende eiwitten uit gewone voeding te halen.

Eiwitsupplementen, zoals eiwitshakes, kunnen soms echter een eenvoudige en praktische aanvulling zijn, vooral als je moeite hebt om je dagelijkse eiwitdoel te halen. 

Dit kan bijvoorbeeld het geval zijn als je:

  • heel actief bent en veel beweegt
  • plantaardig eet
  • minder eetlust hebt of om andere redenen moeite hebt om voldoende eiwitten uit voeding te halen

De meest voorkomende eiwitsupplementen zijn poeders met geconcentreerd wei-eiwit (whey), caseïne, erwten- of soja-eiwit.

Deze poeders kunnen een handige optie zijn als je je eiwitinname wilt verhogen.

Je kunt eiwitpoeder bijvoorbeeld toevoegen aan je havermout of smoothie, eiwitpudding maken met caseïne of het poeder mengen met water of melk voor een eiwitshake.

Samenvatting

  • Voor gezonde volwassenen is de basisbehoefte ongeveer 0,8 gram eiwit per kilogram lichaamsgewicht per dag. Voor gezonde ouderen boven de 65 jaar wordt vaak 1 tot 1,2 g/kg per dag aanbevolen. Deze hoeveelheden zijn echter niet altijd voldoende voor maximale spiergroei. 
  • Als je spieren wilt opbouwen en sterker wilt worden, vormt regelmatige krachttraining de basis. Een hogere eiwitinname kan dan helpen om betere resultaten te behalen en je lichaamssamenstelling te verbeteren. 
  • Voor mensen die regelmatig sporten, wordt ongeveer 1,6 tot 2,2 gram eiwit per kilogram lichaamsgewicht per dag aanbevolen, afhankelijk van hun doelen, trainingsfrequentie, energiebalans en persoonlijke behoeften.
  • Tijdens het afvallen kan een hogere eiwitinname helpen om spiermassa te behouden, vooral in combinatie met krachttraining.
  • Eiwitten kunnen afkomstig zijn uit zowel dierlijke als plantaardige voedingsmiddelen. Eiwitsupplementen kunnen indien nodig helpen om voldoende eiwitten binnen te krijgen.
  • Door voldoende eiwitten te combineren met regelmatige krachttraining, een goede nachtrust en herstel, geef je je lichaam de juiste omstandigheden om op de lange termijn spieren op te bouwen en sterker te worden.

Referenties

  1. Jäger, R. et al. (2017). International Society of Sports Nutrition Position Stand: Protein and exercise. JISSN, 14(20).
  2. Morton, R. W., Murphy, K. T., McKellar, S. R., Schoenfeld, B. J., Henselmans, M., Helms, E., Aragon, A. A., Devries, M. C., Banfield, L., Krieger, J. W., & Phillips, S. M. (2018). A systematic review, meta-analysis and meta-regression of the effect of protein supplementation on resistance training-induced gains in muscle mass and strength in healthy adults. British Journal of Sports Medicine, 52(6), 376–384.
  3. European Food Safety Authority (EFSA) Panel on Dietetic Products, Nutrition and Allergies (NDA) (2012). Scientific opinion on dietary reference values for protein, EFSA Journal, 10(2): 2557. https://doi.org/10.2903/j.efsa.2012.2557 [27 oktober 2025].
  4. Bauer, J., Biolo, G., Cederholm, T., Cesari, M., Cruz-Jentoft, A. J., Morley, J. E., Phillips, S., Sieber, C., Stehle, P., Teta, D., Visvanathan, R., Volpi, E., & Boirie, Y. (2013). Evidence-based recommendations for optimal dietary protein intake in older people: a position paper from the PROT-AGE Study Group. Journal of the American Medical Directors Association, 14(8), 542–559.
  5. Kokura, Y., Ueshima, J., Saino, Y., & Maeda, K. (2024). Enhanced protein intake on maintaining muscle mass, strength, and physical function in adults with overweight/obesity: A systematic review and meta-analysis. Clinical Nutrition ESPEN, 63, 417–426.
  6. Antonio, J. et al. (2024). Common questions and misconceptions about protein supplementation: what does the scientific evidence really show? Journal of the International Society of Sports Nutrition, 21(1), p. 2341903.
  7. Schoenfeld, B.J., Aragon, A.A. & Krieger, J.W. (2013). The effect of protein timing on muscle strength and hypertrophy: a meta-analysis. Journal of the International Society of Sports Nutrition, 10, Article 53.

Elinor Medhammar is een geregistreerd diëtist met ervaring in medische voedingstherapie en leefstijlinterventies in de eerstelijnszorg, onderzoeksprojecten en een gespecialiseerde kliniek voor obesitas bij kinderen. Bij Yazen werkt ze aan de ontwikkeling van leefstijlprogramma's en app-content om patiënten te ondersteunen bij hun gewichtsverandering.

Begin vandaag nog met afvallen met Yazen

Het enige wat je hoeft te doen is een account aanmaken en enkele vragen over je gezondheid beantwoorden.
Ga aan de slag
Ga aan de slag
Ga aan de slag